گذار از مدل سنتی به فروشگاه هوشمند و دیجیتال

آینده فروشگاه های ایران | Phygital چیست و چه نقشی خواهد داشت ؟

آینده فروشگاه های ایران به سرعت در حال تغییر است و دیگر نمی‌توان آن را صرفاً در چارچوب فروشگاه‌های فیزیکی یا حتی فروشگاه‌های اینترنتی سنتی تحلیل کرد. به گزارش سرویس تجارت الکترونیکی از خبر ICT ترکیب فناوری‌های دیجیتال، هوش مصنوعی، مدل‌های Omnichannel و مفهوم Phygital Retail باعث شده خرده‌فروشی کشور وارد مرحله‌ای تازه شود؛ مرحله‌ای که در آن فروشگاه هوشمند، داده‌محور و یکپارچه با فضای آنلاین به استاندارد جدید بازار تبدیل خواهد شد. در این گزارش تحلیلی «خبر ICT» بررسی می‌کنیم که آینده فروشگاه‌های اینترنتی و فروشگاه‌های فیزیکی ایران به کدام سمت می‌رود و چه تحولاتی در راه است.

نویسنده مهدی گمرکی

چرا آینده فروشگاه های ایران در حال تغییر است؟

چند عامل کلیدی این تحول را رقم زده‌اند:

• رشد نفوذ اینترنت و موبایل در کشور

• تغییر رفتار خرید نسل جوان

• افزایش رقابت فروشگاه‌های آنلاین

• فشار اقتصادی و نیاز به بهره‌وری بیشتر

• ورود تدریجی هوش مصنوعی به کسب‌وکارها

در چنین شرایطی، مدل‌های سنتی فروش دیگر پاسخگوی رقابت بازار نیستند.

آینده فروشگاه های اینترنتی در ایران

آینده فروشگاه‌های اینترنتی دیگر فقط به داشتن یک وب‌سایت یا اپلیکیشن محدود نمی‌شود. روندهای جدید شامل:

1️⃣ شخصی‌سازی مبتنی بر داده

تحلیل رفتار کاربران و پیشنهاد محصولات متناسب با علایق آن‌ها.

2️⃣ هوش مصنوعی در پشتیبانی

چت‌بات‌های هوشمند، پاسخ‌گویی سریع و کاهش هزینه منابع انسانی.

3️⃣ تحویل سریع و لجستیک هوشمند

رقابت اصلی فروشگاه‌های اینترنتی در سرعت و دقت تحویل شکل می‌گیرد.

4️⃣ مدل Omnichannel

اتصال فروشگاه آنلاین به فروشگاه فیزیکی برای تحویل حضوری یا مرجوعی آسان.

فروشگاه هوشمند؛ مدل غالب آینده

مفهوم «فروشگاه هوشمند» در آینده فروشگاه های ایران نقش کلیدی خواهد داشت. فروشگاه هوشمند یعنی:

• استفاده از داده برای تصمیم‌گیری

• مدیریت هوشمند موجودی

• پرداخت دیجیتال سریع

• باشگاه مشتریان داده‌محور

• تحلیل رفتار خرید مشتری

این مدل باعث افزایش سودآوری و کاهش خطای انسانی می‌شود.

Phygital؛ پلی میان فیزیکی و دیجیتال

در شرایطی که تعداد فروشگاه‌های فیزیکی در ایران بالاست، حذف فروشگاه حضوری منطقی نیست. راه‌حل، ترکیب آن با فناوری است.

Phygital Retail یعنی:

• QR کد روی محصولات

• سفارش آنلاین داخل فروشگاه

• مشاهده موجودی آنلاین در لحظه

• پرداخت بدون تماس

• پیشنهاد محصول با تحلیل داده

این مدل می‌تواند مزیت رقابتی بزرگی برای خرده‌فروشان ایرانی ایجاد کند.

چالش‌های پیش روی فروشگاه‌های ایران

تحقق آینده فروشگاه های ایران بدون چالش نخواهد بود:

• مقاومت در برابر تغییر

• کمبود آموزش دیجیتال

• هزینه اولیه پیاده‌سازی سیستم‌های هوشمند

• نبود زیرساخت یکپارچه داده

اما تجربه بازارهای مشابه نشان داده فروشگاه‌هایی که زودتر دیجیتال شوند، سهم بازار بیشتری کسب می‌کنند.

سناریوی ۵ سال آینده بازار خرده‌فروشی ایران

اگر روند فعلی ادامه یابد:

• فروشگاه‌های صرفاً سنتی کاهش سهم خواهند داشت

• فروشگاه‌های اینترنتی به سمت مدل ترکیبی حرکت می‌کنند

• فروشگاه هوشمند و داده‌محور به استاندارد تبدیل می‌شود

• رقابت بر سر تجربه مشتری شکل می‌گیرد، نه فقط قیمت

جمع‌بندی

آینده فروشگاه های ایران در گرو دیجیتال‌سازی، هوشمندسازی و اتصال کامل تجربه آنلاین و آفلاین است. آینده فروشگاه‌های اینترنتی نیز وابسته به شخصی‌سازی، سرعت و تحلیل داده خواهد بود. در این میان، فروشگاه هوشمند همان نقطه تلاقی فناوری و خرده‌فروشی سنتی است.

بازاری که زودتر تحول دیجیتال را بپذیرد، برنده خواهد بود.

گروه مشاوره کسب و کار یاراکسب

نویسنده مهدی گمرکی مشاوره تجارت الکترونیکی